Τρίτη 27 Ὀκτωβρίου 2026

 

 

 

 

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 27.

ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΤΥΡΟΣ ΝΕΣΤΟΡΟΣ

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ

 

 

 

 

 

 

Ο Άγιος Μάρτυς Νέστωρ

 

 

Ὁμοῦ Λυαῖον καὶ λύμην τὴν τῆς πλάνης,
Κτείνας ὁ Νέστωρ, τέμνεται διὰ ξίφους.
Εἰκάδι ἑβδομάτῃ ἀποκέρσαν Νέστορα κεδνόν.

Βιογραφία

Ο Νέστορας ήταν πολύ νέος στην ηλικία, ωραίος στην όψη και γνώριμος του Αγίου και ενδόξου Δημητρίου (βλέπε 26 Οκτωβρίου)

мученика Нестора Солунского
фреска В монастыре Протат
Μάρτυς Νέστορος Θεσσαλονίκης
Τοιχογραφία στο Πρωτάτο
Αγιον Όρος

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Изображение мученика Нестора Солунского в Греции (Кастория),
периода 1160-1180-х гг.
Εικόνα του μάρτυρα Νέστορα του Θεσσαλονικιού στην Ελλάδα (Καστοριά),
περίοδος 1160-1180 μ.Χ.

 

Святой Мученик Нестор Солунский.
фреска XVI века. Метеоры.
Ο Άγιος Μάρτυς Νέστορας ο Θεσσαλονίκης.
Τοιχογραφία του 16ου αιώνα. Μετέωρα.

 

Ο Νέστορας, λοιπόν, βλέποντας ότι ο αυτοκράτωρ Διοκλητιανός χαιρόταν για τις νίκες κάποιου σωματώδους βαρβάρου, ονομαζόμενου Λυαίου, μίσησε την υπερηφάνεια του. Βλέποντας όμως και τα θαύματα του Αγίου Δημητρίου, πήρε θάρρος.

 

Святой мученик Нестор Солунский.
Фреска 1164 год.
в церкви Св. Пантелеимона в Нерези
Ο Άγιος Μάρτυς Νέστορος ο Θεσσαλονικέας.
Τοιχογραφία του 1164 μ.Χ.
στον Ιερό Ναό του Αγίου Παντελεήμονα στο Νερέζι

 

Святой мученик Нестор Солунский.
Фреска.. Около 1350 года
Церковь Христа Пантократора.
Дечани. Косово. Сербия
Άγιος Μάρτυς Νέστωρ
Τοιχογραφία τού έτους περίπου 1350 μ.Χ.
στον Ιερό Ναό τού Χριστού Παντοκράτορα
τής Ἱεράς Μονής Βισόκι Ντέτσανι στό Κοσσυφοπέδιο. Σερβία.

 

 

 

 

 

 

Πήγε λοιπόν στη φυλακή, όπου ήταν κλεισμένος ο Μεγαλομάρτυρας, και έπεσε στα πόδια του. Δούλε του Θεού Δημήτριε, είπε, εγώ είμαι πρόθυμος να μονομαχήσω με το Λυαίο, γι’ αυτό προσευχήσου για μένα στο όνομα του Χριστού. Ο Άγιος, αφού τον σφράγισε με το σημείο του τιμίου Σταυρού, του είπε ότι και το Λυαίο θα νικήσει και για το Χριστό θα μαρτυρήσει.

 

Святой мученик Нестор Солунский.
Ο Άγιος Μάρτυς Νέστορος ο Θεσσαλονικέας.

 

 

 

 

 

 

Святой мученик Нестор Солунский.
Ο Άγιος Μάρτυς Νέστορος ο Θεσσαλονικέας.

 

 

 

Святой Димитрий Солунский благословляет Святого Нестора на бой с гладиатором Лием. Фреска в церкви Св. Димитрия в Пече, Косово, Сербия.
Ο Άγιος Δημήτριος ο Θεσσαλονίκης ευλογεί τον Άγιο Νέστορα για τον αγώνα με τη μονομάχο Λία. Τοιχογραφία στην εκκλησία του Αγίου Δημητρίου στο Pec, Κοσσυφοπέδιο, Σερβία.

 

 

 

 

 

 

Τότε, λοιπόν, ο Νέστορας μπήκε στο στάδιο χωρίς φόβο και ανεφώνησε: «Θεὲ τοῦ Δημητρίου, βοήθει μοί». Και αφού πολέμησε με το Λυαίο, του κατάφερε δυνατό χτύπημα με το μαχαίρι του στην καρδιά και τον θανάτωσε.

Εξοργισμένος τότε ο Διοκλητιανός, διέταξε και σκότωσαν με λόγχη το Νέστορα, αλλά και το Δημήτριο.

 

Мч. Нестора Солунского. Миниатюра Минология Василия II. Константинополь. 985 г. Ватиканская библиотека. Рим.
Μαρτύριο τού Μάρτυρος Νέστορος. Μικρογραφία (Μινιατούρα) στό Μηνολόγιο τοῦ Βασίλειος Β ‘. 985 μ.Χ. Κωνσταντινούπολη. Τώρα εὑρίσκεται στήν Βιβλιοθήκη τοῦ Βατικανοῦ. Ρώμη

 

 

Мученик Нестор Солунский
на фреске в монастыре Дионисиат
Μάρτυς Νέστορος Θεσσαλονίκης
Τοιχογραφία (fresco) στην Ιερά Μονή Διονυσίου
Αγιον Όρος

 

 

Мученичество Святого Нестора Солунского.
Фреска . 1316 – 1318 годы.
церкви Святого Георгия в Старо Нагоричино,
Иконописцы Михаил Астрапа и Евтихий.
Μαρτύριο τού Μάρτυρος Νέστορος.
Τοιχογραφία  μεταξύ τών ετών 1316-1318 μ.Χ.
στον Ιερό Ναό τού Αγίου Γεωργίου Στάρο Ναγκοριτσινο. κοντά στο Κουμάνοβο των Σκοπίων.
έργο τών αγιογράφων Μιχαήλ Αστραπά και Ευτύχιου.

 

Святой мученик Нестор Солунский.
Фреска.. Около 1350 года
Церковь Христа Пантократора.
Дечани. Косово. Сербия
Μαρτύριο τού Μάρτυρος Νέστορος.
Τοιχογραφία τού έτους περίπου 1350 μ.Χ.
στον Ιερό Ναό τού Χριστού Παντοκράτορα
τής Ἱεράς Μονής Βισόκι Ντέτσανι στό Κοσσυφοπέδιο. Σερβία.

 

Менологий на 24-27 октября
Византия. Греция; XIV в.; памятник:
Византийский менологий (Byzantine illumination Menologion);
10 x 13 см.; местонахождение: Англия. Оксфорд.
Бодлеанская Библиотека
Μαρτύριο τού Μάρτυρος Νέστορος.
Μηνολόγιο 24 -27 Οκτωβρίου
Βυζαντινή Μηνολόγιο τού 14ου αιώνα μ.Χ.
Τώρα ευρίσκεται στην Αγγλία. Οξφόρδη.
Bodleian Βιβλιοθήκη (Bodleian Library)

 

Έτσι, μ’ αυτή του την ενέργεια ο Νέστορας δίδαξε ότι σε κάθε ανθρώπινη πρόκληση πρέπει να αναφωνούμε: «Κύριος ἐμοὶ βοηθός, καὶ οὐ φοβηθήσομαι τί ποιήσει μοι ἄνθρωπος;» (Ψαλμός νε’ 5). Ο Κύριος είναι βοηθός μου και δε θα φοβηθώ. Τι θα μου κάνει οποιοσδήποτε άνθρωπος;

 

Ιερά Λείψανα

 

Αποτμήματα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου βρίσκονται στις Μονές Ιβήρων και Ζωγράφου Αγίου Όρους, Αγίας Λαύρας Καλαβρύτων, Ζάβορδας Γρεβενών, Κύκκου Κύπρου και στη Λαύρα του Αγίου Αλεξάνδρου Νέβσκι Αγίας Πετρουπόλεως.

 

Απότμημα Ιερὼν Λειψάνων Αγίου Μάρτυρος Νέστορος στην Ιερά Μητρόπολη Λαγκαδά

 

 

 

 

ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΑΥΡΟΥ. Εκεί φυλάσσονται και θησαυρίζονται τα ιερά λείψανα των Αγίων μαρτύρων Δημητρίου του Μυροβλήτου και Νέστορος. Μάλιστα τα ιερά αυτά σεβάσματα, όπως και η εικόνα του Αγίου Δημητρίου έχουν έλθει από το Μπαξέκιο της επαρχίας Δέρκων της Κωνσταντινούπολης, μετά την Μικρασιατική καταστροφή.

 

Ἀπολυτίκιον 
Ἦχος πλ. α’. Τὸν συνάναρχον Λόγον.
Ἀθλητὴς εὐσεβείας ἀκαταγώνιστος, ὡς κοινωνὸς καὶ συνήθης τοῦ Δημητρίου ὀφθεῖς, ἠγωνίσω ἀνδρικῶς Νέστωρ μακάριε, τὴ θεϊκὴ γὰρ ἀρωγή, τὸν Λυαῖον καθελῶν, ὡς ἄμωμον ἱερεῖον, σφαγιασθεὶς προσηνέχθης, τῷ Ἀθλοθέτῃ καὶ Θεῶ ἠμῶν.

 

Κάθισμα
Ἦχος δ’
Ὁ ὑψωθεὶς 
Οὐ κατεπλάγης τῶν ἐχθρῶν τὴν μανίαν, οὐκ ἐδειλίασας σαρκὸς ἀλγηδόνας, ἀλλ’ ἀπτοήτως ἔδραμες πρὸς πάλην Σοφέ, φέρων τὸ ὑπέρμαχον, τοῦ Σταυροῦ θεῖον ὅπλον· ὅθεν τὸν ἀλάστορα, παρευθὺς θανατώσας, ἐθανατώθης Νέστορ καὶ ζωῆς, κατηξιώθης Χριστῷ παριστάμενος.

Κοντάκιον
Ἦχος β’. Τὰ ἄνω ζητῶν.
Ἀθλήσας καλῶς, ἀθάνατον τὴν εὔκλειαν, κεκλήρωσαι νῦν· καὶ στρατιώτης ἄριστος, τοῦ Δεσπότου γέγονας, ταῖς εὐχαῖς Δημητρίου τοῦ Μάρτυρος. Σὺν αὐτῷ οὖν Νέστορ σοφέ, πρεσβεύων μὴ παύσῃ ὑπὲρ πάντων ἡμῶν.

Ὁ Οἶκος
Ῥώμῃ Θεοῦ ἀθλήσας, παμμάκαρ, νικηφόρος ἐδείχθης, τὸν ἐχθρὸν τοῖς ποσὶ καταπατήσας, δεδόξασαι, στεφανίτης σὺν ταῖς χορείαις τῶν σεπτῶν Ἀθλοφόρων Νέστορ ἐφάνης, καὶ Ἀαρὼν ὑπερήρθης Χριστοῦ Ἀθλητά, σὺν Ἄβελ αἷμα τὸ θεῖον σου προσενέγκας, καὶ θρόνῳ θείῳ τοῦ κτίσαντος παρεστώς, σὺν Ἀγγέλων τοῖς τάγμασι, πρεσβεύων μὴ παύσῃ ὑπὲρ πάντων ἡμῶν.

 

Ἐξαποστειλάριον
Ἦχος β’
Γυναῖκες ἀκουτίσθητε 
Λυαίου τὴν ἀπόνοιαν, καὶ μανιώδη ἔπαρσιν, τῇ τοῦ Σταυροῦ δυναστείᾳ, καὶ ταῖς εὐχαῖς Δημητρίου, τοῦ πανενδόξου Μάρτυρος, καθεῖλες Νέστορ πρότερον, τὰ πάθη τροπωσάμενος, καὶ Μάρτυς ἄριστος ὤφθης, Χριστοῦ σοφὲ ἀθλοφόρε.

 

 

 

ΑΠΟ ΤΟ ΡΩΣΙΚΟ ΣΥΝΑΞΑΡΙ
(ΜΕΤΆΦΡΑΣΗ GOOGLE)

 

 

Άγιος Δημήτριος του Ροστόφ (Τούπταλο)
Βίοι των Αγίων

 

Τα βάσανα του αγίου μάρτυρα Νέστορα
Εορτάζεται στις 27 Οκτωβρίου

 

Ο ασεβής αυτοκράτορας Μαξιμιανός, με το παρατσούκλι Ηρακλής, φίλος του Διοκλητιανού, έχοντας έρθει στην πόλη της Θεσσαλονίκης, έριξε τον Άγιο Δημήτριο στη φυλακή επειδή ομολόγησε τον Χριστό, και ο ίδιος αφιερώθηκε σε θεάματα και παρακολουθούσε τους αγώνες.

Ταυτόχρονα, καυχιόταν για έναν από τους μαχητές του, ονόματι Λιέμ, ο οποίος καταγόταν από τη φυλή των Βανδάλων, λέγοντας ότι κανείς δεν μπορούσε να τον νικήσει.

Αυτός ο Λίας ήταν ένας δεύτερος Γολιάθ : ξεπερνούσε όλους τους ανθρώπους σε ανάστημα, η εμφάνιση και ο χαρακτήρας του ήταν σαν θηρίο, και η φωνή του έμοιαζε με το βρυχηθμό ενός βρυχώμενου λιονταριού. Η ίδια του η όψη και η φωνή του έκαναν όλους όσους τον κοίταζαν να τρέμουν. Η σωματική του δύναμη ήταν εκπληκτική και η δύναμή του ακαταμάχητη, γιατί μέσα του κατοικούσαν ακάθαρτα πνεύματα και, ως αποτέλεσμα, κανείς δεν μπορούσε να σταθεί μπροστά του. Είχε ήδη σκοτώσει αμέτρητους γενναίους και δυνατούς άνδρες και ήταν πολύ αγαπητός από τον βασιλιά για αυτή τη δύναμη. Εφόσον ο ίδιος ο βασιλιάς δεν μπορούσε ποτέ να χορτάσει με ανθρώπινο αίμα, αγαπούσε αυτόν που αφιέρωνε όλη του τη σωματική δύναμη στην έκχυση ανθρώπινου αίματος.

Για αυτόν τον ασεβή Λία, ο βασιλιάς έστησε μια ψηλή και ευρύχωρη πλατφόρμα πάνω σε πυλώνες στη μέση της πόλης, όπου ο Λία μπορούσε να διεξάγει αγώνες δύναμης μπροστά σε όλους. Κάτω από αυτήν την πλατφόρμα υπήρχαν πολλά δόρατα και άλλα όπλα, με την κατεύθυνση προς τα πάνω, ώστε ο Λία να μπορεί να ρίξει τους ηττημένους αντιπάλους του πάνω σε αυτά τα αιχμηρά όπλα, όπου, τρυπημένοι από αυτά, έπεφταν και πέθαιναν. Και πράγματι, όταν ο Λία εμπλεκόταν σε μάχη με άντρες, τους έριχνε κάτω από την πλατφόρμα πάνω στα δόρατα και τους σκότωνε. Ο βασιλιάς, με όλο το πλήθος των πολεμιστών του, παρακολουθούσε με ευχαρίστηση και θαύμαζε τον πρωτοπαλίκαρό του. Οι κάτοικοι της Θεσσαλονίκης, μεταξύ των οποίων υπήρχαν πολλοί πιστοί, παρακολουθούσαν επίσης αυτό το θέαμα. Βλέποντας το ανθρώπινο αίμα που χύθηκε από αυτό το απάνθρωπο θηρίο, αναστέναξαν βαριά: γιατί ο Λία είχε ήδη σκοτώσει πολλούς Χριστιανούς, τους οποίους οι ασεβείς άντρες είχαν σύρει βίαια πάνω στην πλατφόρμα και τους είχαν αναγκάσει να παλέψουν με τον Λία.

Σε εκείνη την πόλη ζούσε ένας νεαρός άνδρας ονόματι Νέστορας, δυνατός στο σώμα, όμορφος στο πρόσωπο, με μόλις φανερή γενειάδα. Ήταν κοντά στον Μεγαλομάρτυρα Δημήτριο, από τον οποίο έμαθε την αγία πίστη. Βλέποντας αθώους Χριστιανούς να σκοτώνονται, άναψε από ζήλο και αποφάσισε να παλέψει με τον δυνατό Λιό. Πηγαίνοντας στον Άγιο Δημήτριο, που ήταν στη φυλακή, του είπε πόσους Χριστιανούς είχε σκοτώσει ο Λιός εκείνη την ημέρα.

«Προσευχήσου για μένα, άγιε του Θεού», είπε, «ώστε μέσω των αγίων προσευχών σου ο Θεός να με βοηθήσει. Θα πάω να πολεμήσω αυτόν τον αντίπαλο, θα τον νικήσω και θα αφαιρέσω αυτή την μομφή από τους Χριστιανούς».

Ο Άγιος Δημήτριος έκανε το σημείο του σταυρού στο μέτωπο και το στήθος του, τον ευλόγησε και προείπε:

«Λία, θα νικήσεις και θα μαρτυρήσεις για τον Χριστό». Αφού έλαβε την ευλογία, ο Άγιος Νέστορας πήγε αμέσως στον τόπο του αγώνα, έβγαλε τα εξωτερικά του ενδύματα μπροστά σε όλους και διακήρυξε δυνατά:

– Θέλω να πολεμήσω τον Λι!

Βλέποντας ο βασιλιάς τέτοιο θάρρος του νεαρού, έμεινε έκπληκτος και, λυπούμενος την ομορφιά και τη νεότητά του, του είπε:

«Δεν έχεις δει πόσους γενναίους και δυνατούς άντρες έχει νικήσει ο Λί; Κι εσύ, κοντός σε ανάστημα και νέος στην ηλικία, τολμάς να πας ενάντια σε κάποιον που δεν έχει ίσο κάτω από τον ήλιο.»

Ο Νέστορας απάντησε σε αυτό:

«Αν είμαι μικρός και αδύναμος, τότε μεγάλη και αήττητη είναι η δύναμη του Χριστού μου, στον Οποίο εμπιστεύομαι και στο όνομα του Οποίου θέλω να πολεμήσω με αυτόν τον γίγαντα».

Ακούγοντας το όνομα του Χριστού και συνειδητοποιώντας ότι ο Νέστορας ήταν Χριστιανός, ο βασιλιάς θύμωσε και τον διέταξε να πάει αμέσως στην πλατφόρμα, περιμένοντας να έχει την ίδια μοίρα και για τον Νέστορα με τους άλλους. Ο Άγιος Νέστορας ανέβηκε προσεκτικά στον τόπο της πάλης, ενώ ο Λιός, αστειευόμενος και γελώντας, άρχισε να προχωρά προς τον άγιο. Βλέποντας τον Λιό να πλησιάζει, ο Νέστορας έκανε τον σταυρό του και φώναξε με δυνατή φωνή:

– Θεέ του Ντμίτρι, βοήθησέ με!

Τότε πάλεψε με τον αντίπαλο και άρχισε να παλεύει. Ο Θεός, που κάποτε είχε ενισχύσει τον Δαβίδ ενάντια στον Γολιάθ, ενίσχυσε επίσης τον δούλο Του Νέστορα ενάντια στον ασεβή Λιό – προς ντροπή του ασεβούς βασιλιά και χαρά των πιστών Του. Και πράγματι, ο μικροσκοπικός Νέστορας αποδείχθηκε ισχυρότερος σε θάρρος από τον μεγάλο Λιό. Αρπάζοντάς τον σαν πουλί, εκσφενδόνισε τον γίγαντα από την ψηλή πλατφόρμα σε αιχμηρά δόρατα. Πέφτοντας πάνω τους σαν μια δυνατή βελανιδιά, ο Λιός έβγαλε ντροπιαστικά την άθλια ψυχή του, και έτσι η μνήμη του χάθηκε με κρότο, η υπερήφανη δύναμή του εξαφανίστηκε, και η μάταιη καύχησή του Μαξιμιανού για τον πρωτοπαλίκαρό του σταμάτησε. Όλος ο λαός της Θεσσαλονίκης – ειδικά οι Χριστιανοί – βλέποντας αυτή την απροσδόκητη και ένδοξη νίκη, φώναξε με δυνατή φωνή:

– Μέγας ο Θεός του Ντμίτρι!

Ο αυτοκράτορας, σηκώθηκε ντροπιασμένος, πήγε στο δωμάτιό του, θρηνώντας και θρηνώντας την αγαπημένη του Λία. Οργίστηκε πολύ με τον Άγιο Νέστορα και διέταξε τη σύλληψή του. Μόλις έμαθε ότι ο Δημήτριος ήταν επίσης υπεύθυνος για τον θάνατο της Λίας, έχοντας ενθαρρύνει τον Νέστορα να αναλάβει το κατόρθωμα προβλέποντας τη νίκη του, διέταξε να εκτελεστούν και οι δύο. Ο Άγιος Δημήτριος τρυπήθηκε με λόγχες και ο Άγιος Νέστορας αποκεφαλίστηκε με σπαθί. Τώρα και οι δύο λαμβάνουν στεφάνια νίκης από τον Χριστό, τον Μυητή των αγώνων τους, στη Βασιλεία των Ουρανών, τα οποία είθε να αξιωθούμε και εμείς μέσω των προσευχών των αγίων παθοφόρων.

Κοντάκιον, Ήχος 2:
Αφού καλά υπέφερες, τώρα κληρονόμησες αθάνατη δόξα, καθώς ήσουν ένας άριστος πολεμιστής του Κυρίου, μέσω των προσευχών του μάρτυρα Δημητρίου· μαζί του, λοιπόν, σοφέ Νέστορα, μην παύεις να μεσιτεύεις για όλους μας.

* * *

Σημειώσεις

6996 Ο Γολιάθ ήταν ένας Φιλισταίος γίγαντας ασυνήθιστου ύψους, τον οποίο ο Δαβίδ σκότωσε με σφεντόνα ( Α’ Σαμουήλ 17 ).